विश्वव्यापी तापमानमा भइरहेको अस्वाभाविक वृद्धिका कारण हिमालय क्षेत्रका हिमालहरू गम्भीर अस्तित्वको संकटमा परेका छन्। पछिल्लो समय सार्वजनिक भएका वैज्ञानिक प्रतिवेदनहरूले देखाएअनुसार ग्लेसियर पग्लिने दर विगतका दशकहरूको तुलनामा ६५ प्रतिशतले वृद्धि भएको छ। यो डरलाग्दो तथ्यांकले हाम्रो प्राकृतिक सम्पदा र पानीको स्रोतमाथि ठूलो चुनौती थपेको छ।
हिउँ पग्लिने यो प्रक्रियालाई तीव्र बनाउन वायुमण्डलमा रहेको ‘ब्ल्याक कार्बन’ ले मुख्य भूमिका खेलिरहेको छ। सवारी साधन, उद्योग र डढेलोबाट निस्कने धूँवाका मसिना कणहरू हिउँको सतहमा जम्मा हुँदा त्यसले सूर्यको तापलाई बढी सोस्ने गर्छ। यसले गर्दा हिउँ पग्लिने गति अझ तीव्र बनेको हो, जसका कारण हाम्रा गौरवशाली सेता हिमालहरू बिस्तारै काला पहाडमा परिणत हुने खतरा बढेको छ।
हिमालयमा देखिएको यो संकटले केवल पर्वतीय क्षेत्रलाई मात्र नभई तल्लो तटीय क्षेत्रमा आश्रित करोडौं मानिसको जीविकोपार्जनमा समेत गम्भीर असर पार्ने देखिन्छ। हिमनदीहरू सुक्दै जाँदा भविष्यमा खानेपानी र सिँचाइको अभाव हुने र प्राकृतिक विपत्तिको जोखिम बढ्ने विज्ञहरूले चेतावनी दिएका छन्। त्यसैले, कार्बन उत्सर्जन घटाउन र जलवायु परिवर्तनका असर न्यूनीकरण गर्न विश्वस्तरमै तत्काल प्रभावकारी कदम चाल्नु अपरिहार्य भएको छ।